Odpowiedzialność materialna pracownika wobec pracodawcy za wyrządzoną szkodę

Agnieszka Ziaja PisulaNa terenie zakładu pracy – konkretnie szpitala, doszło do zniszczenia sprzętu medycznego (ultrasonografu) o znacznej wartości. Zdarzenie zaistniało na skutek nieuwagi pracownika oraz niewłaściwego wykonywania przez niego obowiązków, w szczególności braku właściwej dbałości o sprzęt w trakcie jego transportu.

Pojawiły się wątpliwości obu stron – pracownika (sprawcy zdarzenia) i pracodawcy (poszkodowanego), odnośnie granic odpowiedzialności materialnej pracownika za wyrządzoną szkodę.

Kwestie odpowiedzialności pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy reguluje wprost kodeks pracy, przy czym granice odpowiedzialności są odmienne w zależności od sytuacji:

  • wyrządzenia szkody z winy nieumyślnej,
  • wyrządzenia szkody z winy umyślnej,
  • szkody powstałej wskutek niewyliczenia się pracownika z mienia powierzonego z obowiązkiem zwrotu lub do wyliczenia się (ten stan nie będzie w niniejszym opracowaniu omawiany – musi coś zostać do omówienia na przyszłość).

Pracownik, który wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych ze swej winy (tj. nieumyślnie) wyrządził pracodawcy szkodę, ponosi odpowiedzialność materialną, przy czym zakres odpowiedzialności został w pewnym zakresie „złagodzony” na korzyść pracownika.

Zakres Odpowiedzialności Pracownika za wyrządzoną szkodę z winy nieumyślnej

Pracownik ponosi odpowiedzialność za szkodę w granicach rzeczywistej straty poniesionej przez pracodawcę a zatem za faktycznie doznany uszczerbek majątkowy i tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego wynikła szkoda. Podkreślenia wymaga, że okoliczności uzasadniające odpowiedzialność pracownika oraz wysokość powstałej szkody zobowiązany jest wykazać pracodawca, przy czym w przypadku gdy szkoda mogła być wyrządzona działaniem lub zaniechaniem kilku osób, wówczas pracodawcę dodatkowo obciąża konieczność ustalenia, w jakim zakresie inna osoba, w tym również pracodawca, przyczyniła się do powstania albo zwiększenia szkody. Dopiero w sytuacji braku możliwości ustalenia stopnia winy i przyczynienia się poszczególnych pracowników do powstania szkody, istnieje możliwość pociągnięcia pracowników do odpowiedzialności w częściach równych.

Odszkodowanie ustala się w wysokości wyrządzonej szkody, jednak nie może ono przewyższać kwoty trzymiesięcznego wynagrodzenia przysługującego pracownikowi w dniu wyrządzenia szkody.

Przesłanki ustalenia odszkodowania za wyrządzoną pracodawcy przez pracownika szkodę

Odnosząc powyższe do omawianego stanu faktycznego wskazać należy, że wysokość rzeczywistej straty pracodawcy winna być ustalona według ceny rzeczy z daty ustalania odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili, np. w dniu powstania szkody. Niezależnie od uzyskanej wartości odpowiedzialność pracownika będzie podlegała ograniczeniu do trzymiesięcznego wynagrodzenia obliczonego według zasad obowiązujących przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop, bez uwzględnienia zmian w warunkach wynagradzania lub wysokości składników wynagrodzenia wprowadzonych po dniu wyrządzenia szkody.

Warto wskazać, że w sytuacji, gdy naprawienie szkody następuje na podstawie ugody pomiędzy pracodawcą i pracownikiem, wysokość odszkodowania może być obniżona, przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności sprawy, a w szczególności stopnia winy pracownika i jego stosunku do obowiązków pracowniczych.

Inaczej kształtuje się odpowiedzialność pracownika w sytuacji umyślnego wyrządzenia szkody, tj. w sytuacji gdy pracownik chciał szkodę wyrządzić lub przynajmniej się na to godził. W takiej sytuacji pracownik jest obowiązany do naprawienia szkody w pełnej wysokości.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>